Typologie: motte

ca 1000 – 1250

Het mottekasteel is een type kasteel wat in veel landen in Europa voorkomt. Volgens de definitie van de Universiteit van Amsterdam:

Een motte is een geheel of gedeeltelijke kunstmatige heuvel, gewoonlijk omgeven door een gracht. Op de afgeplatte top van de heuvel staat een versterking. Vaak is er een lager gelegen voorburcht aan de motte toegevoegd.

De motte moet tenminste 4 tot 5 m hoog zijn om een boven een ruiter te paard uit te tornen zodat de motte goed te verdedigen was. De tijd waarin dit type kasteel werden gebouwd (1000 – 1250) was verdediging tegen ridders te paard het belangrijkste. Er was in grote delen van Nederland nauwelijks centraal gezag, dus verdediging tegen de buurman was niet onbelangrijk.

Alternatieve namen zijn ‘bergen’ in Zeeland ‘hege wierden’ of ‘stinswierden’ in Friesland. In Zeeland en Friesland was de motte naast verdediging ook van belang om te overleven bij overstroming.


Voorbeelden van motte kastelen in Nederland:

KasteelPlaatsProvincie
BolbergPosterholtLimburg
BollenbergMariahoopLimburg
De Leidse BurchtLeidenZuid-Holland
CoevordenCoevordenDrenthe
HillegersbergHillegersbergZuid-Holland
BorgbarchienRheebruggenDrenthe
MaalstedeKappeleZeeland
MontferlandKappeleGelderland
SteinSteinLimburg

Terug naar typologie: algemeen

Bronnen:

  • H.L. Janssen, e.a. – 1000 jaar Kastelen in Nederland, 1996 blz 37-45
  • Rob Gruben e.a. – De Delftse colleges Kastelenkunde van prof Jaap Renaud, 2008 blz 41-49

Scroll naar boven